روایت یک استاد از علم، پژوهش و تعهد/ موفقیت واقعی در ماندن و خدمت به وطن است
- بازدید: 314
دانشکده دندانپزشکی دانشگاه علوم پزشکی مشهد بهعنوان یکی از قدیمیترین و معتبرترین مراکز آموزش عالی در حوزه علوم پزشکی کشور، همواره نقش مهمی در تربیت نیروی متخصص و ارتقای خدمات درمانی ایفا کرده است. در این میان، حضور استادانی که سالها از عمر خود را وقف آموزش، پژوهش و خدمت به بیماران کردهاند، سرمایهای ارزشمند به شمار میرود.
یکی از این چهرهها، دکتر محمدجواد مقدس است؛ فردی که علاوه بر تجربه طولانی در حوزه آموزش و درمان، مسئولیتهای مدیریتی مهمی ازجمله ریاست بخش، مدیریت گروه و معاونت دانشجویی فرهنگی را برعهده داشته و در سالهای اخیر بهعنوان معاون اداری و مالی دانشکده فعالیت میکند.
در ادامه، مشروح گفتوگوی خبرنگار وب دا با ایشان را میخوانید؛ گفتوگویی که علاوه بر مرور زندگی و سوابق کاری، نگاهی به چالشها، دغدغهها و دیدگاههای ایشان درباره آموزش عالی، مهاجرت، نقش خانواده، پژوهش و آینده کشور دارد.
لطفاً برای شروع، خودتان را معرفی کنید و از دوران تحصیل و فعالیتهای حرفهایتان بگویید.
من محمدجواد مقدس مشهد، متولد سال ۱۳۴۳ در مشهد هستم. دوران دبستان را در مدرسه صابری، دوره راهنمایی را در مدرسه محمود حکیمی و دوره دبیرستان را در دبیرستان طالقانی و دبیرستان فردوسی مشهد گذراندم. در سال ۱۳۶۳ وارد دانشکده دندانپزشکی مشهد شدم و سال ۱۳۶۹ در رشته دندانپزشکی عمومی فارغالتحصیل شدم. مدتی در قالب طرح، در مرکز بهداشتکاران دهان و دندان بهعنوان مربی بخش جراحی فعالیت داشتم. سپس در سال ۱۳۷۲ در رشته تخصصی ترمیمی و زیبایی پذیرفته شدم و در سال ۱۳۷۵ فارغالتحصیل شدم.
در طول این سالها حدود ۲۰ مقاله بهعنوان نویسنده اول، دوم یا سوم چاپ کردهام. در ابتدا استادیار بودم و بعد به مرتبه دانشیاری رسیدم. بیش از ۱۵ سال ریاست بخش ترمیمی زیبایی را برعهده داشتم و سه دوره نیز مدیریت گروه را تجربه کردم. همچنین در دهه ۹۰ مدتی معاون دانشجویی فرهنگی دانشکده بودم و اکنون حدود چهار سال است که بهعنوان معاون اداری و مالی دانشکده دندانپزشکی مشهد فعالیت میکنم و در این مدت، کارهای لازمی از جمله بازسازی و زیباسازی بخش های جراحی فک و صورت، اتاق عمل بخش جراحی، اتاق عمل بخش تخصصی اندودنتیکس، بخش اندودنتیکس، بخش پروتز عمومی، توسعه بنای بخش ایمپلنت، راه اندازی بخش دیجیتال دنتیستری، توسعه بنای سالن سمینار یک، توسعه بنای سالن سمینار جراحی، ساخت دپارتمان و دفتر مجله، راه اندازی بخش مقدمات دندانپزشکی اطفال ( فانتوم تخصصی و عمومی) راه اندازی بخش مقدمات دندانپزشکی اندودنتیکس تخصصی، راه اندازی و بازسازی بیمارستان، مدرنیزه کردن بخش CSR و نصب ابزارشور و دهها کار نیمه تمام دیگر پیگیری نموده ام.
دانشگاه در سه حوزه آموزش، پژوهش و درمان فعالیت دارد. از نگاه شما ارتباط میان این سه حوزه تا چه اندازه اهمیت دارد؟
من در حوزه آموزش همیشه فعال و موفق بودم. در پژوهش فعالیتی در حد متوسط داشتم و در حوزه درمان نیز کاملاً موفق عمل کردهام.
به باور من، پژوهش در اولویت قرار دارد، زیرا پژوهش موتور محرک دانشگاه و ارتقای علمی است. پس از پژوهش، آموزش اهمیت مییابد و در نهایت درمان قرار میگیرد. اگر پژوهش جدی گرفته شود، هم آموزش تقویت میشود و هم درمان به سطح بالاتری میرسد.
با توجه به تجربه مدیریتی و آموزشی شما، چه اقداماتی میتواند فضای دانشگاه را بهتر کند؟
به نظر من، بودجه پژوهشی باید همواره در اولویت قرار گیرد. بدون بودجه، پژوهش پیش نمیرود. دومین نکته، جذب افراد نخبه و علاقهمند است. باید شاخصهایی مشخص شود تا افرادی که واقعاً علاقهمند به پژوهش هستند وارد این عرصه شوند. متأسفانه امروز گاهی افراد بر اساس اولویتهای شخصی و نه علایق واقعی وارد حوزهها میشوند. مثلاً بعضی میگویند: «اگر آموزشی نشد، پژوهشی یا درمان را انتخاب می کنم.»؛ در حالیکه این نگاه صحیح نیست و به کیفیت آسیب میزند.
از نظر شما، یک استاد موفق چه ویژگیهایی باید داشته باشد؟
اخلاق حرفهای مهمترین ویژگی است. من وقتی دانشجو بودم، استادانی مثل آقای دکتر جوادزاده برایم الگو بودند. ایشان هم در مطب فعالیت میکردند و هم آموزش میدادند و همیشه پایبند به انصاف بودند. چنین استادانی به من آموختند که صرفاً به تعرفههای دولتی اکتفا کنیم و نه بیشتر از آن دریافت کنیم. در مجموع، استاد خوب کسی است که هم علمی قوی داشته باشد و هم اخلاق حرفهای را رعایت کند، چون اعتماد مردم به پزشکان سرمایه بزرگی است که باید حفظ شود.
در مسیر تحصیل و کار، چه موانعی داشتید و نگاهتان به مهاجرت چگونه است؟
خوشبختانه خانوادهام از کودکی حمایت مالی و معنوی زیادی داشتند و هیچگاه دغدغه مالی نداشتم. البته شبکههای اجتماعی امروز تا حدی ناامیدی ایجاد میکنند، اما من باور دارم بهترین مکان برای زندگی کشور خودمان است. ایران برای ما هزینه کرده، آموزش داده و امکانات رایگان در اختیارمان قرار داده است. بنابراین وظیفه اخلاقی داریم در همین کشور خدمت کنیم.
من دورههای کوتاهمدت علمی زیادی در خارج از ایران گذراندهام؛ مثل دورههای ایمپلنت توسط شرکت 3i آمریکا و در بیروت، دوره ترمیمی زیبایی در شرکت ویوادنت ایووکلارلیختن اشتاین.
این دورهها مفید هستند، اما هیچوقت احساس نکردم که زندگی در خارج از کشور و ایران بهتر است. حتی به دخترم که پزشک است، توصیه کردم ، با همسرش در این مورد صحبت کند. من دوست ندارم فرزندانم مهاجرت کنند، چون باور دارم آیندهشان در ایران بهتر است.
خانواده چه نقشی در پیشرفت شما داشتند؟
من در خانوادهای روحانی بزرگ شدم. پدرم روحانی بودند و همیشه مطالعه میکردند. او بالاترین مشوق من در تحصیل بود. بعد از پایان تحصیلاتم ازدواج کردم و دو دختر دارم؛ یکی متخصص گوش و حلق و بینی است و دیگری دانشجوی پزشکی سال آخر در مشهد. خانواده من همیشه نقش حمایتی پررنگی در زندگیام داشتهاند.
اوقات فراغت خود را چگونه میگذرانید؟
با توجه به حجم کاری بالای معاونت اداری و مالی، زمان کمی برای فراغت دارم. با این حال، هر زمان فرصتی دست دهد، به ورزش بهویژه شنا میپردازم.
چه توصیهای برای دانشجویان دارید؟
دانشجویان باید قدر امکانات آموزشی رایگان کشور را بدانند. آموزش رایگان دندانپزشکی هزینههای بسیار بالایی برای دانشگاه دارد و در هیچ کجای دنیا چنین فرصتی فراهم نیست. حتی دانشجویان پردیس که شهریه میپردازند، مبلغ بسیار کمی نسبت به هزینه واقعی آموزش پرداخت میکنند. بنابراین دانشجویان باید تلاش کنند و در کشور بمانند و وطن خود را آباد نمایند، آینده کشور مربوط به آنان است و ایران را باید سربلندتر از همیشه در جهان ارائه دهند، جایگاه واقعی ما در منطقه و دنیا بالاتر از وضعیت کنونی می باشد.
مهاجرت به قصد زندگی بهتر اغلب نتیجه مطلوبی ندارد. تجربه نشان داده کسانی که سالها در خارج ماندهاند، خیلی موفق و شاد نیستند. توصیه من به همه جوانان این است که در ایران بمانند، مشکلات کشور را با تلاش خود برطرف کنند و برای آبادانی وطن بکوشند.
گفتوگوی وبدا با دکتر محمدجواد مقدس، نمایی روشن از مسیری پرچالش اما پرثمر در حوزه آموزش عالی و پزشکی کشور است. او با بیش از سه دهه تجربه علمی و مدیریتی، همچنان بر اهمیت پژوهش، اخلاق حرفهای، خدمت به وطن و امید به آینده ایران تأکید میکند. باور او این است که موفقیت واقعی نه در ترک وطن، بلکه در تلاش برای ارتقای علمی و اجتماعی کشور خود حاصل میشود.
